अशन
aśanaक्ली · neut.In 12 kośas: 22 synonym verses, 1 as a nānārtha head word, 11 as a meaning of another word.
भक्तमन्नं कूरमन्धो भित्सा दीदिविरोदनः ।अशनं जीवनकं च याजो वाजः प्रसादनम् ॥ ३९५ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 3, syllable 6 न (wrong syllable)
genderक्लीneut.
न्यादः स्वदनं खादनमशनं निघसो वल्भनमभ्यवहारः ।जग्धिर्जक्षणभक्षणलेहाः प्रत्यवसानं घसिराहारः ॥ ४२३ ॥प्सानावष्वाणविष्वाणा भोजनं जेमनादने ।
metre not recognised
genderक्लीneut.
अन्धः कूरं भक्तं दिदीविरन्नं तथौदनो भिस्सा ।अशनं स्यादाहारः पूपापूपौ च पूपलिका ॥ ३१९ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
वल्भनमभ्यवहारः प्रत्यवसानं च जेमनं जग्धिः ।खादनमशनं भक्षणमाहारो भोजनं स्वदनम् ॥ ३२५ ॥
आर्या
genderक्लीneut.
कीलालमायुरशनमन्नाद्यं भोज्यमित्यपि ।वाजः परिस्रुतमपि दीदिविश्चास्त्रियां पुनः ॥ २४० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्वजनं भक्षणं भुक्तिरशनं विघसो घसिः ।प्रत्यवसानमाहारः क्षुधापर्यायनाशनम् ॥ ३०४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 व (wrong syllable)
genderक्लीneut.
स्मरिणी कपिलाक्षी च भस्मगर्भा कुशिंशपा ।अरुणस्तु महासर्जोऽशन आसनसौरिणौ ॥ २१४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
अस्त्रियां कुलिशं शम्बो दम्भोलिरशनिर्द्वयोः ।भेदिरं भेदिरशनी चाशनोऽपि पुमानयम् ॥ ४१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
यौवनालग्ननलिनप्रस्फोटनपिधानयोः ।पुलिनाशनयोस्तद्वदुदपानसमानयोः ॥ १६४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
स्वदनं स्वादनं प्सानं विष्वाणं कल्पनं च तत् ।अवष्वानाशने न्यादो निघसोऽभ्यवहारवत् ॥ ७३ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
नपुंसके नाम-धनान्धकार-वियद्धृषीकाम्बुरुहाम्बु-खानाम् ।रत्नान्त्र-सूक्ताशुभ-पुण्य-दुःख-सुखान्न-गासृक्पिशिताशनानाम् ॥ ७० ॥
उपजातिः
genderक्लीneut.
अशनं चोदनं जीवनकं वाजः प्रसादने ।मण्डं तु दग्धिका सर्वरसाग्रं भिः सटापि सा ॥ ६० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्नेहे तैलाभ्यञ्जने तु वेषवार उपस्करे ।भोजनं निघसो न्यादः खादनं स्वादनाशने ॥ ८४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
श्राद्धौषधकबन्धानि गन्धमादनचन्दनौ ।प्रस्फोटनपिधाने च लग्नराजादनाशनाः ॥ १४३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
भोजनं जेमनाहारौ भक्षणं खादनाशने ।पिपासा तृट् तृषोदन्या बुभुक्षा क्षुत्क्षुधा रुचिः ॥ ५४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
याजो नाजोऽशनं भिस्सा भक्तं जीवनकं तथा ।कूरं च दग्धिका चैवं भिस्सटा मन्यते बुधैः ॥ ५८७ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
पीतशालोऽर्जुनः सर्जः सर्जकोऽप्यशनोऽसनः ।सालः सार्जलता शङ्खः स्यात् काष्योप्यश्वकर्णकः ।शस्यशम्बर इत्येष सस्यसम्बर इत्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तृष्णा तृषा पिपासा तृट् उदन्या तर्ष इत्यपि ।भोजनं जन्धिराहारो विघसोऽशनभक्षणे ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
बीजके त्वासनः प्रोक्ताऽसनोऽशनवदाशनः ।पाटला पाटलिः स्त्रीन्रोर्बहुत्वके भवेद्भुजः ॥ १६८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 त्व (wrong syllable)
genderपुंmasc.
शष्कुली त्वायता पिष्टगुडतैलतिलैः कृता ।जीवनान्नाशनांघांसि कूरं भक्तं प्रसादनम् ॥ ७५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
जग्धिस्तु निघसो न्यादो लेपोऽप्यभ्यवहारवत् ।प्रत्यवसानमशनं भोजनं जेमनादने ॥ १०२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 व (wrong syllable)
genderक्लीneut.
अशन as a meaning in nānārtha verses
- हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) इराइराशब्दो बुधैर्ज्ञेयो भुवि वाच्यशनेऽम्भसि । निमेषादौ यमे वर्णे कालो मृत्यौ च कीर्त्यते ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.83
- कोषकल्पतरु आह्निकआह्निकमशनेऽहीन- निर्वर्त्यकर्मण्युदीरि[254b]तं चरमे तत् । गुलकः कलोक्तिधूलि- स्नेहामत्रेषु वाच्यवन्मलिने ॥ ९४ ॥ Koṣakalpataru 6.1.94
- कोषकल्पतरु भोगरागोऽनुरागे नृप-भैरवादौ मात्सर्यदुःखादिषु चारुणिम्नि । भोगस्तु सर्पस्य फणाङ्गयोः स्या- त्सुखेऽशने रक्षणवित्तयोश्च ॥ ९६ ॥ Koṣakalpataru 6.3.96
- कोषकल्पतरु निगरणनिगरणमशने कण्ठे पुनराधे चाथ निर्याणे । मरणोपाये मुक्तौ निःसरणं प्रोक्तमाचार्यैः ॥ ५२ ॥ Koṣakalpataru 6.15.52
- कोषकल्पतरु वीतिवीतिर्गतौ चाथ नये च नीतिः प्राप्तावपि स्यादथ वृत्तभेदे । गानेऽपि गीतिः प्रमदे तु हार्दे योगान्तरे प्रीतिरनङ्गपत्न्याम् ॥ ५४ ॥ Koṣakalpataru 6.16.54
- नानार्थार्णवसंक्षेप वयवया स्त्री तरुशाखायां ना तु गत्यशनादिषु । व्रजस्तु नान्ये षण्डेऽपि गोष्ठे मार्गसमूहयोः ॥ ११७६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1176
- नानार्थार्णवसंक्षेप वीतअसारहस्तितुरगे हस्त्यारोहाङ्घ्रिकर्मणि । वारणे चाङ्कुशस्य स्याद् गतिकान्त्यशनादिषु ॥ १२६५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.1265
- नानार्थार्णवसंक्षेप आह्निकअहर्निर्वृत्तकादौ स्यात् क्ली तु नित्यक्रियाशने । इत्याह रभसः प्राज्ञ आधेयं तु नपुंसकम् ॥ २१९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.219
- परमानन्दीयनाममाला इराइला बुधस्य भार्यायां भूमिश्रीगोषु वाच्यपि । इरा मह्यां जले मद्ये भारत्यामशनेऽपि च ॥ ५७ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.2.57
- परमानन्दीयनाममाला जम्भजम्भोंऽशेऽप्यशने दन्ते तरौ तूणेऽसुरान्तरे । जटा मांस्यां वृक्षमूले विकारे केशसंततेः ॥ १९७ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.13.197
- त्रिकाण्डशेष देवयात्राउपाये निर्गमे द्वारं दारुः स्याद्देवदारु च । दासीसुतोष्ट्रौ दासेरौ देवयात्राऽशने मृतौ ॥ ३५६ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.356