जिष्णु
jiṣṇuपुं · masc.In 19 kośas: 37 synonym verses, 8 as a nānārtha head word, 1 as a meaning of another word.
इन्द्रो हरिर्दुश्च्यवनोऽच्युताग्रजो वज्री विडौजा मघवान्पुरंदरः ।प्राचीनबर्हिः पुरुहूतवासवौ संक्रन्दनाखण्डलमेघवाहनाः ॥ १७१ ॥सुत्रामवास्तोष्पतिदल्मिशक्रा वृषा शुनासीरसहस्रनेत्रौ ।पर्जन्यहर्यश्वऋभुक्षिबाहुदन्तेयवृद्धश्रवसस्तुराषाट् ॥ १७२ ॥सुरर्षभस्तपस्तक्षो जिष्णुर्वरशतक्रतुः ।कौशिकः पूर्वदिग्देवाप्सरःस्वर्गशचीपतिः ॥ १७३ ॥पृतनाषाडुग्रधन्वा मरुत्वान्मघवास्य तु ।
इन्द्रवंशा
इन्द्रपुंहरिपुंदुश्च्यवनपुंअच्युताग्रजपुंवज्रिन्पुंविडौजस्पुंमघवन्पुंपुरंदरपुंप्राचीनबर्हिस्पुंपुरुहूतपुंवासवपुंसंक्रन्दनपुंआखण्डलपुंमेघवाहनपुंसुत्रामन्पुंवास्तोष्पतिपुंदल्मिपुंशक्रपुंवृषन्पुंशुनासीरपुंसहस्रनेत्रपुंपर्जन्यपुंहर्यश्वपुंऋभुक्षिन्पुंबाहुदन्तेयपुंवृद्धश्रवस्पुंतुराषाह्पुंसुरर्षभपुंतपस्तक्षपुंजिष्णुपुंवरपुंशतक्रतुपुंकौशिकपुंपूर्वदिक्पतिपुंदेवपतिपुंअप्सरःपतिपुंस्वर्गपतिपुंशचीपतिपुंपृतनाषाह्पुंउग्रधन्वन्पुंमरुत्वत्पुं
genderपुंmasc.
विष्णुर्जिष्णुजनार्दनौ हरिहृषीकेशाच्युताः केशवोदाशार्हः पुरुषोत्तमोऽब्धिशयनोपेन्द्रावजेन्द्रानुजौ ।विष्वक्सेननरायणौ जलशयो नारायणः श्रीपति-र्दैत्यारिश्च पुराणयज्ञपुरुषस्तार्क्ष्यध्वजोऽधोक्षजः ॥ २१४ ॥गोविन्दषड्बिन्दुमुकुन्दकृष्णा वैकुण्ठपद्मेशयपद्मनाभाः ।वृषाकपिर्माधववासुदेवौ विश्वंभरः श्रीधरविश्वरूपौ ॥ २१५ ॥दामोदरः शौरिसनातनौ विधुः पीताम्बरो मार्जजिनौ कुमोदकः ।त्रिविक्रमो जह्नुचतुर्भुजौ पुनर्वसुः शतावर्तगदाग्रजौ स्वभूः ॥ २१६ ॥मुञ्जकेशिवनमालिपुण्डरीकाक्षबभ्रुशशबिन्दुवेधसः ।पृश्निशृङ्गधरणीधरात्मभूः पाण्डवायनसुवर्णबिन्दवः ॥ २१७ ॥श्रीवत्सो देवकीसूनुर्गोपेन्द्रो विष्टरश्रवाः ।सोमसिन्धुर्जगन्नाथो गोवर्धनधरोऽपि च ॥ २१८ ॥यदुनाथो गदाशार्ङ्गचक्रश्रीवत्सशङ्खभृत् ।
शार्दूलविक्रीडितम्
विष्णुपुंजिष्णुपुंजनार्दनपुंहरिपुंहृषीकेशपुंअच्युतपुंकेशवपुंदाशार्हपुंपुरुषोत्तमपुंअब्धिशयनपुंउपेन्द्रपुंअजपुंइन्द्रानुजपुंविष्वक्सेनपुंनरायणपुंजलशयपुंनारायणपुंश्रीपतिपुंदैत्यारिपुंपुराणपुरुषपुंयज्ञपुरुषपुंतार्क्ष्यध्वजपुंअधोक्षजपुंगोविन्दपुंषड्बिन्दुपुंमुकुन्दपुंकृष्णपुंवैकुण्ठपुंपद्मेशयपुंपद्मनाभपुंवृषाकपिपुंमाधवपुंवासुदेवपुंविश्वंभरपुंश्रीधरपुंविश्वरूपपुंदामोदरपुंशौरिपुंसनातनपुंविधुपुंपीताम्बरपुंमार्जपुंजिनपुंकुमोदकपुंत्रिविक्रमपुंजह्नुपुंचतुर्भुजपुंपुनर्वसुपुंशतावर्तपुंगदाग्रजपुंस्वभूपुंमुञ्जकेशिन्पुंवनमालिन्पुंपुण्डरीकाक्षपुंबभ्रुपुंशशबिन्दुपुंवेधस्पुंपृश्निशृङ्गपुंधरणीधरपुंआत्मभूपुंपाण्डवायनपुंसुवर्णबिन्दुपुंश्रीवत्सपुंदेवकीसूनुपुंगोपेन्द्रपुंविष्टरश्रवस्पुंसोमसिन्धुपुंजगन्नाथपुंगोवर्धनधरपुंयदुनाथपुंगदाभृत्पुंशार्ङ्गभृत्पुंचक्रभृत्पुंश्रीवत्सभृत्पुंशङ्खभृत्पुं
genderपुंmasc.
अर्जुनः फाल्गुनः पार्थः सव्यसाची धनंजयः ॥ ७०८ ॥राधावेधी किरिट्यैन्द्रिर्जिष्णुः श्वेतहयो नरः ।बृहन्नलो गुडाकेशः सुभद्रेशः कपिध्वजः ॥ ७०९ ॥बीभत्सः कर्णजित्तस्य गाण्डीवं गाण्डिवं धनुः ।
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderविadj.
जिष्णौ तु विजयी जैत्रः स्याच्छृगाली तु विप्लवे ।
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 सौ (wrong syllable)
genderविadj.
इन्द्रो मरुत्वान् मघवा बिडौजाः पाकशासनः ।वृद्धश्रवाः सुनासीरः पुरुहूतः पुरन्दरः ॥ ४१ ॥जिष्णुर्लेखर्षभः शक्रः शतमन्युर्दिवस्पतिः ।सुत्रामा गोत्रभिद्वज्री वासवो वृत्रहा वृषा ॥ ४२ ॥वास्तोष्पतिः सुरपतिर्बलारातिः शचीपतिः ।जम्भभेदी हरिहयः स्वाराण्नमुचिसूदनः ॥ ४३ ॥संक्रन्दनो दुश्च्यवनस्तुराषाण्मेघवाहनः ।आखण्डलः सहस्राक्ष ऋभुक्षास्तस्य तु प्रिया ॥ ४४ ॥पुलोमजा शचीन्द्राणी नगरी त्वमरावती ।
अनुष्टुप्
इन्द्रपुंमरुत्वत्पुंमघवन्पुंबिडौजस्पुंपाकशासनपुंवृद्धश्रवस्पुंसुनासीरपुंपुरुहूतपुंपुरन्दरपुंजिष्णुपुंलेखर्षभपुंशक्रपुंशतमन्युपुंदिवस्पतिपुंसुत्रामन्पुंगोत्रभिद्पुंवज्रिन्पुंवासवपुंवृत्रहन्पुंवृषन्पुंवास्तोष्पतिपुंसुरपतिपुंबलारातिपुंशचीपतिपुंजम्भभेदिन्पुंहरिहयपुंस्वराज्पुंनमुचिसूदनपुंसंक्रन्दनपुंदुश्च्यवनपुंतुराषाह्पुंमेघवाहनपुंआखण्डलपुंसहस्राक्षपुंऋभुक्षिन्पुंपुलोमजास्त्रीशचीस्त्रीइन्द्राणीस्त्रीअमरावतीस्त्री
genderपुंmasc.
genderविadj.
सनातनो जिनः शम्भुर्विधिर्वेधा गदाग्रजः ।कैटभारिरजो जिष्णुः कंसजित्पुरुषोत्तमः ॥ २५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
इन्द्रो दुश्च्यवनो हरिः सुरपतिः सङ्क्रन्दनो वासवो,वृत्रारिर्बलसूदनः शतमखो वृद्धश्रवाः कौशिकः ।जिष्णुर्वज्रधरः सहस्रनयनो वास्तोष्पतिर्गोपतिः,पर्जन्यो मघवा वृषा हरिहयः प्राचीनबर्हिः स्मृतः ॥ ५२ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderपुंmasc.
बीभत्सुर्विजयो जिष्णुर्गाण्डिवी कालखञ्जहा ।बीभत्सश्चित्रयोधी च धन्वी योगी च तद्रथे ॥ ४३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
क्लीबे शीघ्राद्यसत्त्वे स्यात् त्रिष्वेषां भेद्यगामि यत् ।इन्द्रो वृद्धश्रवा जिष्णुर्मेघार्थाद्वाहनार्थकः ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पृश्निगर्भ-शतधाम-बभ्रवोदैवकेय-यदुनाथ-वेधसः ।वासुदेव-जलशायि-वासवःकैटभारि-मधुवैरि-जिष्णवः ॥ १६ ॥
रथोद्धता
genderपुंmasc.
ऋजीको वृषा वृत्रहा स्यात्तुराषाण्-मरुत्वान्-ऋभुक्षा विडौजा बिडौजाः ।सुनासीर-जिष्णू शुनाशीर-वि[12b]ष्ण्व-ग्रजौ वज्रभृत्स्यात्तपस्तक्षकश्च ॥ ९४ ॥
भुजङ्गप्रयातम्metre not read in every linenearly भुजङ्गप्रयातम्: pāda 1, syllable 11 वि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
पपीर्जिष्णुर्जगत्साक्षी गभस्तिर्गगनध्वजः ।मन्देहारिर्दृशान[?]श्च कञ्जारो गगनाध्वगः ॥ ३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
नरः कृष्णोऽर्जुनो राधावेधी फाल्गुन-फल्गुनौ ।किरीटी विजयो जिष्णुः श्वेताश्वो हरिसारथिः ॥ १६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
क्षय्यस्तु शक्यः क्षेतुं यो जेयो जेतव्यमात्रके ।जय्यस्तु शक्यो जेतुं यो जिष्णुर्जेता च जित्वरः ॥ ३ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
शूरो वीरश्च विक्रान्तो भटश्चारभटोऽपि च ।अशूरो हतकः क्लीबो जिष्णौ तु जयजित्वरौ ॥ १९१ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अर्जुनः फाल्गुनो जिष्णुः श्वेतवाजी कपिध्वजः ।गाण्डीवी कार्मुकी सव्यसाची मध्यमपाण्डवः ॥ १४३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कृष्णो नारायणो विष्णुजिष्णुश्रीपतिकेशवाः ।नरायणाजपुरुषतार्क्ष्यध्वजसनातनाः ॥ १ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सूत्रामा वासवो मेघवाहनोऽपि शतक्रतुः ।वास्तोष्पतिर्वृषा दल्मिजिष्णू वरक्रतुः पुनः ॥ ५५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 व (wrong syllable)
genderपुंmasc.
खुरली तु श्रमः प्रोक्तस्तद्भूमिः स्यात्खलूरिका ।जित्वरो जेतृजिष्णू तु सांयुगीनो रणे क्षमः ॥ ३९२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
शूरे वी(धी?)रश्च विक्रान्तो वीरवीर(?)ण्यवीरकाः ।जयैकशीले जिष्णुः स्याज्जेता जित्वर इत्यपि ॥ ३४२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
वृत्रहा वासवः शक्रः शतमन्युः सहस्रदृक् ।वास्तोष्पतिर्नाकिपतिर्वृषाजिष्णुर्दिवस्पतिः ॥ ३३३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
जिष्णुर्वृद्धश्रवा वज्री बिडौजा नाकनायकः ।बलारातिः सुरपतिर्मरुत्वान्मेघवाहनः ॥ ४१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
धनंजयोऽर्जुनः पार्थ इन्द्रपुत्रः कपिध्वजः ।श्वेताश्वः फाल्गुनो जिष्णुः सव्यसाची च कर्णजित् ॥ ४२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
उग्रधन्वा जयो जिष्णुः पुरुहूतोऽप्परःपति ।खदिरोऽपि किणालातः खिदिरो मिहिरस्तथा ॥ १८८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
विष्णुर्जिष्णुर्जगन्नाथो जह्नुर्बभ्रुश्चतुर्भुजः ।अक्षजोऽधोक्षजो मार्जो विधुर्जिनो जनार्दनः ॥ २७६ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 र्जि (wrong syllable)
genderपुंmasc.
ऐन्दिर्धन्वी नरो योगी जिष्णुः चित्राङ्गसूदनः ।बीभत्सश्च बीभत्सुर्वै गुडाकेशो बृहन्नटः ॥ ११५२ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 बी (wrong syllable)
genderपुंmasc.
genderविadj.
कटव्रणो नागबलः गुणाकरोऽपि कीर्तितः ।अर्जुनो फाल्गुनो जिष्णुः सव्यसाची धनञ्जयः ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 3 क (wrong syllable)
genderपुंmasc.
अत्यर्थगतिशीलस्तु जनोऽत्यन्तीन उच्यते ।वीरे विक्रान्तशूरौ च जिष्णुर्जेता च जित्वरः ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वज्रीन्द्रो मघवा वृषा वलरिपुर्वास्तोष्पतिर्वासवःशक्रो जम्भरिपुः सहस्रनयनः संक्रन्दनो वृत्रहा ।सुत्रामा सुरनायकः शतमखो वृद्धश्रवाः कौशिकःस्वाराड्दुश्च्यवनः शचीसहचरो जिष्णुर्मरुत्वान् हरिः ॥ ६६ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्
genderपुंmasc.
अभिषेणयिता सैन्यैः सपत्नेष्वभियातरि ।जिष्णुजित्वारजेतारो जयी जैत्रः समा इमे ॥ १३७२ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अर्जुनः फल्गुनो जिष्णुः सव्यसाची धनंजयः ।कृष्णः किरीटी बीभत्सुः कर्णशत्रुः कपिध्वजः ॥ १८३८ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
पार्थः किरीटी गाण्डीवी गुडाकेशो बृहन्नलः ।अर्जुनः फाल्गुनो जिष्णुर्विजयश्च धनञ्जयः ॥ १६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
कारुर्जंभरिपुर्जिष्णुर्मरुत्वान् हरिवाहनः ।स्वाराडृभुक्षाः सुत्रामा विडौजाः सितकुञ्जरः ॥ ४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
शूरो वीरश्च विक्रान्तः पटुश्चारभटोऽपि च ।अशूरो हतकः क्लीबो जिष्णौ तु जयिजित्वरौ ॥ १४७ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
पार्ष्णिः कुन्त्यां समाख्याता सेनापृष्टाङ्घ्रिपार्श्वयोः ।जिष्णुश्च जित्वरे शक्रे तथा मध्यमपाण्डवे ॥
अनुष्टुप्
जिप्री द्वे शकुनौ कश्चित् त्वाह ना क्रोधकालयोः ।इति जिष्णुस्तु ना विष्णाविन्द्रे मध्यमपाण्डवे ॥ ४८० ॥
अनुष्टुप्
अग्नौ च जित्वरे तु त्रिर्जित्वा त्विन्द्रेऽपि योद्धरि ।ना स्त्री तु जित्वरी नद्यां वाराणस्यां च वाणिजाः ॥ ४८१ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
अर्जुने वासवे देवपादपेऽथ जलं जडे ।जले जिह्मोऽसमे मन्दे जिह्मं तगरपादपे ॥ १९६ ॥
अनुष्टुप्
doubtful
क्लीबे घ्राणं नासिकायां घ्राते स्यादभिधेयवत् ।चूर्णो धूल्यां क्षारभेदे चूणं स्यात्पटयुक्तिषु ॥जिष्णुर्महेन्द्रार्जुनयोर्जित्वरे वाच्यलिङ्गकः ।झूणि गुवाकभेदे स्याद्दुटदैवश्रुतौ स्त्रियाम् ॥त्राणं स्यात्त्रायमाणायां रक्षिते रक्षणेऽपि च ।तीक्ष्णं स्याद्विषलौहाजिमुष्ककलवणेषु च ॥आत्मत्यागिनि तीव्रे च त्रिषु क्लीबं यवाग्रके ।द्रोणोऽस्त्रियामाढके तु भवेदाढाचतुष्टये ॥देशभेदे भारद्वाजे दग्धकाके स्त्रियां क्वचित् ।तथा काष्ठाम्बुवाहिन्यां गवादन्यामपि स्त्रियाम् ॥पणो वराटर्के मूल्ये गृहे कार्षापणेऽपि च ।क्रय्ये द्यूते भृतौ वित्ते व्यवहारेऽपि पुंस्ययम् ॥पार्ष्णि द्वयोः सैन्यपृष्ठे पादग्रन्थ्यधरेऽपि च ।स्त्रियामुन्मत्तकान्तायां पार्ष्णी पार्ष्णिरिति द्विधा ॥प्राणोऽनिले बले काव्यजीवे हृदयमारुते ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 3 गु (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 2 ष्क (wrong syllable)nearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 5 भा (wrong syllable)
जिष्णु as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु शद्रिद्यूतेऽद्रयस्तु द्रुमशैलसूर्या ऐन्द्रिर्जयन्तेऽपि च वायसे च । शद्रिर्गजाम्भोधरजिष्णुवाची निद्राप्रमीलासु तु तन्द्रि-तन्द्रे ॥ ७४ ॥ Koṣakalpataru 6.27.74