गुह्य
guhyaक्ली · neut.In 16 kośas: 18 synonym verses, 5 as a nānārtha head word, 33 as a meaning of another word.
पूतौ स्फिजौ कटिप्रोथौ वराङ्गं तु च्युतिर्बुलिः ।भगोऽपत्यपथो योनिः स्मरान्मन्दिरकूपिके ॥ ६०९ ॥स्त्रीचिह्नमथ पुंश्चिह्नं मेहनं शेपशेपसी ।शिश्नं मेढ्रः कामलता लिङ्गं च द्वयमप्यदः ॥ ६१० ॥गुह्यप्रजननोपस्था गुह्यमध्यं गुलो मणिः ।
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
रहः प्रच्छन्नमेकान्तं निःशलाकमुपह्वरम् ।उपांशु विजनं प्रोक्तं रहस्यं गुह्यमुच्यते ॥ ७०८ ॥
अनुष्टुप्
genderविadj.
अधस्तादव्ययं चापि क्लीबे रतगृहार्थकम् ।कलत्रं स्मरपर्यायगृहं गुह्यं वराङ्गकम् ॥ २०५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शिश्नः क्लीबे व्यञ्जनं स्यान्नरपर्यायलक्ष्म च ।अजः प्रजननं गुह्यं मोहनं पुंस्युपस्थकः ॥ २१० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
क्षेमङ्करीप्रभृतयः पुनर्गोष्ठचरादयः ।पक्षिशक्रश्च भासश्च गुह्यो विसर इत्यपि ॥ ८९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
ईश्वरो हः शर्वगुह्यौ चन्द्रपर्यायशेखरः ।स्यान्नीलात्कालतः कण्ठपर्यायस्त्र्यम्बकार्थकः ॥ ८१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
षोडशाङ्घ्रिश्चाथ कूर्मः क्रोड[70a]पादश्चतुर्गतिः ।पञ्चाङ्गगुप्तो दौलेयो गुह्यः पारीरणस्तथा ॥ ९४ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
कर्कटोऽपत्यमार्गश्च जत्रुर्ना भगमस्त्रियाम् ।स्त्रीपुंसयोस्तु करणे गुह्यं प्रजननं च तत् ॥ ६२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वृष्यं वर्ष्यं शस्यं शस्यं मृज्यं तु मार्ग्यं स्यात् ।मृग्यं गवेषणीयं गुह्यं गोह्यं च गोप्यं च ॥ ५० ॥
उपगीतिः
genderविadj.
प्राग्वंशशब्दः पुंसि भवति । अयं प्राग्वंशो यज्ञकुटी । शृङ्खलं त्रिषु लिङ्गेषु जानीहि । अयं शृङ्खलः इयं शृङ्खला इदं शृङ्खलम् । एते पुंसि कथिताः । अयं चमसः सोमपात्रम् । अयं स्तम्भः । निदाघो घर्मः । पशुर्गवादिः ।शूको धान्यादीनाम् । विटकः पिण्डकृतपरिमाणद्रव्यं शौण्डो वा ।वल्कलकुण्डलहिमचिह्नखलीनककुदगुह्यशुल्कशकलानि ।तीरोलूखलकवचानि च विद्यादितरजातौ ॥ ७७ ॥
metre not recognised
genderक्लीneut.
स मन्त्रस्त्वषडक्षीणो यत्तृतीयाद्यगोचरः ।एकान्तालोचनं मन्त्रो रहस्यं गुह्यमुच्यते ॥ ३६१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
चरणोऽङ्घ्रिः पदः पादः पादाग्रं प्रपदं कुधम् ।शङ्खावर्त्तं गुदं पायुरपानं गुह्यगोपने ॥ ९६ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गुह्यं प्रजननोपस्थां कथ्यते द्वयमप्यदः ॥ ९८५ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
genderक्लीneut.
संसारमार्गो गुह्यञ्च स्मरागारं स्मरध्वजम् ।रत्यङ्गं रतिकूहरञ्च कलत्रमध इत्यपि ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
भगं गुह्यं वराङ्गं च कलत्रं जन्मवर्त्म च ।स्मरागारं रतिगृहमधोधस्थादिमेऽव्यये ॥ २१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
उक्तद्वयमुपस्थोऽस्त्री गुह्यप्रजनने नपुम् ।सीवन्यस्मादधः सूत्रं गुह्यमध्यं गुडो मणिः ॥ ६२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
छन्नं गुह्यं निश्शलाकं रहः क्लीबोऽथवाव्ययम् ।गुह्यं रहस्यमित्येतावप्रकाश्येऽपि वस्तुनि ॥ १२० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
गुह्य as a meaning in nānārtha verses
- नामलिङ्गानुशासनम् वराङ्गशृङ्गं प्राधान्यसान्वोश्च वराङ्गं मूर्धगुह्ययोः । Amarakośa 3.3.51
- नामलिङ्गानुशासनम् कौपीनअकार्यगुह्ये कौपीनं मैथुनं सङ्गतौ रते । Amarakośa 3.3.231
- नामलिङ्गानुशासनम् अवस्करमखेषुयूपखण्डेऽपि स्वरुर्गुह्येऽप्यवस्करः । Amarakośa 3.3.318
- हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) अवस्करकारुण्येऽप्यनुषङ्गः स्यात्प्रोक्तो गुह्येऽप्यवस्करः । वेदिकाऽङ्गुलिमुद्रायां लाक्षायां च कृमिस्तथा ॥ ८२३ ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.823
- हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) कौपीनअकार्ये गुह्ये कौपीनं कीलालं रुधिरे जले । कुकूलं शङ्कुमद्गर्ते तुषाग्नौ च निगद्यते ॥ ८३० ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.830
- धरणिकोश कौपीनकौपीनं च विनिर्दिष्टमकार्यं गुह्यचीरयोः । कौलीनं पशुभिर्युद्धे कुलीनत्वापवादयोः ॥ Dharaṇikośa 19.2.39
- धरणिकोश अवस्करअवस्करौ गुह्यगूथौ अपस्करं रथाङ्गकम् । सहचरः सखा झिञ्टी दण्डधारो यमे नृपे । मधुकरौ कामिभृङ्गौ विभाकरोऽग्निसूर्ययोः ॥ Dharaṇikośa 26.1.22
- धरणिकोश रहस्तरः स्याद्वेराबलयो रहः सुरतगुह्ययोः । उरः श्रेष्ठमुरो वक्षः पयः क्षीरं पयो जलम् ॥ Dharaṇikośa 31.1.6
- कोषकल्पतरु वराङ्गगुह्ये गुडत्वचि शिरोगजयोर्वराङ्गं पत्राङ्गमाहुरिह पद्मकभूर्जयोश्च । कोके रथाङ्ग उदितश्चरमे तु चक्रे धाराङ्ग आदिमगतोऽप्यसितीर्थवाची ॥ २२ ॥ Koṣakalpataru 6.3.22
- कोषकल्पतरु प्रतिकृष्टपरपुष्टस्तु पिके ना परान्नपुष्टे विशेष्याभः । गुह्ये च प्रतिकृष्टं द्वितीयवारेण कृष्टौ च ॥ ४९ ॥ Koṣakalpataru 6.10.49
- कोषकल्पतरु गूढतन्द्रालुशिश्वोः परवच्च मूढो गूढोऽपि चेत्संवृतवाचकः स्यात् । क्लीबे रहो गुह्यगतेऽथ वड्रे व्यूढं कृतेऽपि त्रिषु संहते च ॥ ९४ ॥ Koṣakalpataru 6.14.94
- कोषकल्पतरु रतततोऽनिले ना जनके च वीणा- दिकेऽन्तिमेऽथ त्रिषु विस्तृते स्यात् । व्याप्तेऽथ भावक्तयुता द्विहीना मेद्येऽन्यथा स्युः सुरते तु गुह्ये ॥ २ ॥ Koṣakalpataru 6.16.2
- कोषकल्पतरु कौलीनस्याद्गुह्यगुह्याम्बरयोस्तथैव कौपीनमन्त्ये प्रवदन्ति सन्तः । विक्लिन्न उक्तौ जरसातिजीर्णे शीर्णे तथार्द्रे परलिङ्गगामि ॥ ७१ ॥ Koṣakalpataru 6.21.71
- कोषकल्पतरु अवस्करव्यसने[60b]च व्यतिषङ्गे व्यतिकर उक्तो विभाकरस्त्वग्नौ । सूर्ये गूथे तु भवेद्गुह्ये चावस्करः पुंसि ॥ ८९ ॥ Koṣakalpataru 6.27.89
- नानार्थार्णवसंक्षेप भसद्ऋषिभेदे भवन्ती तु स्त्रीलिङ्गा लट्श्रुतौ स्मृता । भसत् तु स्त्री दकारान्ता विष्ठायां गुह्यकोष्ठयोः ॥ ८९१ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.891
- नानार्थार्णवसंक्षेप शुद्धान्तद्वितीयमर्थमाचष्टे रभसः कुरुजाङ्गले । इत्येवमथ शुद्धान्तो गुह्ये कक्ष्यान्तरे तथा ॥ २१२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.212
- नानार्थार्णवसंक्षेप कौपीनमङ्गले विषयाभोगे कामे ख्याते तथैव च । हस्तसूत्रेऽथ कौपीनं गुह्ये चाकार्य एव च ॥ २७ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.3.27
- नानार्थार्णवसंक्षेप वरावरा मूर्ध्नि गुह्ये च हस्ते चोचाख्यभेषजे । क्ली वराङ्गा चतुर्वर्षसुरभौ स्त्री द्वयोः पुनः ॥ १६०४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1604
- नानार्थार्णवसंक्षेप अवस्करअवस्करस्तु विष्ठायां गुह्ये चाथो धनञ्जयः । रहस्य इत्यभाषिष्ट वयं तु ब्रूमहे परम् ॥ २० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.20
- शब्दरत्नावली गूढगूढं रहसि गुह्ये च क्लीबं स्यात्सम्बृते त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.14.2
- शब्दरत्नावली रतिरतिः स्त्रियां कामपत्न्यां बाणे गुह्ये रतेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.45
- शब्दरत्नावली रतरतञ्च सुरते गुह्ये रत्नः सरिति वर्त्मनि । रिक्तस्तु विपिने शून्ये निर्धने त्रिषु कीर्तितम् ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.46
- शब्दरत्नावली कौलीनकौलिनन्तु कुलीनत्वे गुह्यजन्यकुकर्मसु । पशुपक्षिभुजङ्गानां युद्धेऽपि च निगद्यते ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.50
- शब्दरत्नावली रहस्रहस्तत्त्वे च गुह्ये च सुरते च नपुंसकम् । रजः क्लीबं गुणभित्सपरागार्त्तवरेणुषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.32.29
- शब्दरत्नाकर अवस्करअपवादौ तु निन्दाज्ञे गुह्यगूढाववस्करौ । अन्तेवासी तु चण्डाले शिष्यनापितयोरपि ॥ २२०० ॥ Śabdaratnākara 4.1.2200
- तन्त्राभिधान थलोलाप्यु(लो)ज्जयिनी(पूः) गुह्यः शरच्चन्द्रो दिवाकरः ॥ १०८ ॥ Tantrābhidhāna 2.34.108
- त्रिकाण्डशेष कौलीनचीरेऽपि कौपीनमश्वे पुन्नागेऽपि च केशरी । कुलीनत्वे च गुह्ये च कौलीनमथ कञ्चुकी ॥ २३३ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.233
- त्रिकाण्डशेष रहस्भाषाशृङ्खलके रासः क्रीडायामपि गोदुहाम् । रहो रते च गुह्ये च रभसो हर्षवेगयोः ॥ ४५० ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.450
- वैजयन्ती भसद्भसदौ गुह्यविट्कोष्ठौ भक्तिर्भागे निषेवणे । मिक्षा तु भिक्षितान्नादौ याच्ञायां भृतिसेवयोः ॥ २६ ॥ Vaijayantī 6.2.26
- वैजयन्ती कोशगुह्येऽण्डे वेष्टके पेश्यां पुस्तकासिपिधानयोः । कोलं बदरतक्कोलशुण्ठीव्योषेऽर्धकर्षके ॥ १६ ॥ Vaijayantī 6.5.16
- वैजयन्ती प्रकृतिछन्दःकारणगुह्येषु जन्त्वमात्यादिमातृषु । पक्षतिर्गरुतो मूले द्वयोः प्रतिपदोरपि ॥ १३ ॥ Vaijayantī 7.2.13
- वैजयन्ती कौपीनकौलीनं प्राणिभिर्द्यूते कुलीनत्वापवादयोः । गुह्येऽकार्ये च कौपीनं गन्धनं तु प्रकाशने ॥ १३ ॥ Vaijayantī 7.3.13
- वैजयन्ती अवस्करवह्निवातावपांगर्भौ गुह्यगूधाववस्करौ । कूर्मेशेऽब्धावकूपारोऽवलेपो लेपगर्वयोः ॥ १५ ॥ Vaijayantī 8.1.15