नृप

नृप as a meaning in nānārtha verses

• नामलिङ्गानुशासनम् भूभृत्स्थपतिः कारुभेदेऽपि भूभृद्भूमिधरे नृपे । Amarakośa 3.3.120
• नामलिङ्गानुशासनम् राजन्इनः सूर्ये प्रभौ राजा मृगाङ्के क्षत्रिये नृपे ॥ १११ ॥ Amarakośa 3.3.111
• हलायुधकोशः (अभिधानरत्नमाला) नरेन्द्रअग्न्युत्पातौ धूमकेतू श्वशुर्यौ श्यालदेवरौ । दिव्यार्थसंग्रहौ कोशौ नरेन्द्रौ नृपवार्त्तिकौ ॥ ८४० ॥ Abhidhānaratnamālā (Halāyudha) 5.840
• धरणिकोश रागरागः क्लेशादिषु प्रोक्तो मात्सर्यलोहितादिषु । अनुरक्तौ नृपे रागो रागो गान्धारिकादिषु ॥ Dharaṇikośa 3.3.6
• धरणिकोश वेणु[27] वेणुर्नृपान्तरे वंशे रेणुः स्वल्पे रजस्यपि । कीर्णं छन्ने परिक्षिप्ते शीर्णे तनुविशीर्णयोः ॥ Dharaṇikośa 14.1.5
• धरणिकोश प्रजापतिधनपती कुबेराढ्यौ वृषपती वृषेश्वरौ । हिमाराती रविर्वह्निः प्रजापतिर्नृपो विधिः ॥ Dharaṇikośa 15.1.28
• धरणिकोश राजन्राजा नृपे प्रभौ शक्रे राजा क्षत्रियचन्द्रयोः । ग्रावा च प्रस्तरे शैले ग्रावा मेघे च कीर्तितः ॥ Dharaṇikośa 19.2.10
• धरणिकोश मध्यममध्यमो मध्यजे मध्ये नृपरागप्रभेदयोः । पाणेमध्याङ्गुलिर्दुष्टरजाः कन्या च मध्यमा ॥ Dharaṇikośa 24.3.11
• धरणिकोश दण्डधारअवस्करौ गुह्यगूथौ अपस्करं रथाङ्गकम् । सहचरः सखा झिञ्टी दण्डधारो यमे नृपे । मधुकरौ कामिभृङ्गौ विभाकरोऽग्निसूर्ययोः ॥ Dharaṇikośa 26.1.22
• कोषकल्पतरु रागरागोऽनुरागे नृप-भैरवादौ मात्सर्यदुःखादिषु चारुणिम्नि । भोगस्तु सर्पस्य फणाङ्गयोः स्या- त्सुखेऽशने रक्षणवित्तयोश्च ॥ ९६ ॥ Koṣakalpataru 6.3.96
• कोषकल्पतरु वेणुव्यूतौ स्त्री च निषङ्गके त्रिषु भवेत्तूणोऽथ नील्यां स्त्रियां वाणी तु श्रुतिभारतीद्वयगता फाणिस्तु खर्वे गुडे । ऊर्म्यर्चिः किरणेषु पुंसि च घृणिः स्थाणुः पुमाञ्शंकरे न स्त्री स ध्रुवकीलयोरथ नृपे वंशे च वेणुः पुमान् ॥ १६ ॥ Koṣakalpataru 6.15.16
• कोषकल्पतरु भूभृत्गर्मुत्स्वर्णलतार्थकोऽपि मिथुने भूभृन्नृपेऽद्रौ मतः । पित्सन्पक्षिणि नान्यवत्तु पतनेच्छौ कुत्सिते त्वन्यवत् । कुर्वत्कर्मकरेऽथ पुंसि तिल[296a]के श्रीमान्मनोज्ञेऽन्यव- ल्लक्ष्मीवत्यपि चार्वती तु हयिकायां कुम्भदास्यामपि ॥ २५ ॥ Koṣakalpataru 6.16.25
• कोषकल्पतरु प्रजापतिअर्थपतिर्धननाथे तथेश्वरे गृहपतिर्गृहिणि । सत्रिणि चाग्न्याधाने प्रजापतिरुक्तो नृपे द्रुहिणे ॥ ७१ ॥ Koṣakalpataru 6.17.71
• कोषकल्पतरु निषधपुमांस्तथा स्याद्विवधोऽथ देशे शैले कठोरे निषधो नृपे च । संबाध उक्तो भगसंकटार्थे स्याद्दुर्विधो दुर्गतधूर्तयोश्च ॥ ६९ ॥ Koṣakalpataru 6.20.69
• कोषकल्पतरु इनइनो नृपे भर्तरि भास्करे स्या- द्धनोऽस्त्रियां गोधनवित्तयोश्च । जिनस्तु बुद्धे नरि जित्वरार्ह- वृद्धेषु तु स्यान्निजभेद्य लिङ्गः ॥ ८२ ॥ Koṣakalpataru 6.21.82
• कोषकल्पतरु राजन्अहौ तुरंगेऽप्यथ राज्ञि भोगी स्यान्नापिते ग्रामपुरस्कृतेऽहौ । स्त्रियां तु हित्वा महिषीं नृपस्य दारेषु राजा तु नृपे सुधांशौ ॥ ८३ ॥ Koṣakalpataru 6.21.83
• कोषकल्पतरु गोपआक्रोशे शपथे च शाप उदितः स्वापस्तु निद्राज्ञता- स्पर्शाज्ञत्व उदीरितस्त्रपु पुनः स्यात्सीसके रङ्गके । नीपो धूलिकदम्बरायधरयो(?)नीलेऽप्यशोके तथा गोष्ठग्रामगणाधिकारिणि नृपे गोपो भवेद्बल्लवे । गोपी तु गोपाल[26a]नितम्बिनी स्या- त्स्यात्सारिकायामपि रक्षिकायाम् । क्षेपो विलम्बेऽपि च निन्दने ना हेलामदप्रेरणलङ्घनार्थाः ॥ ४ ॥ Koṣakalpataru 6.22.4
• कोषकल्पतरु नाभिदृग्भूः पुमांश्चक्रभुजङ्गयोः स्या- द्विशेष्यवत्स्यात्कथकेऽथ नाभिः । मुख्ये नृपे क्षत्रियमात्रके च चक्रे च पुंसि द्वितये तु तुण्ड्याम् ॥ ४४ ॥ Koṣakalpataru 6.24.44
• कोषकल्पतरु हालहेला विलासेऽवमतौ च हाला मद्ये नृपे ना मणिके तु गोला । सख्यां च गोदासरिति प्रदिष्टा न ना कुनट्यामपि मण्डले च ॥ ८६ ॥ Koṣakalpataru 6.28.86
• नानार्थार्णवसंक्षेप भूभृत्भूभृद्गिरौ नृपेऽथाद्रितट ऋष्यन्तरे भृगुः । भेदो विशेषे व्यावृत्तावुपजापे विदारणे ॥ ८९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.89
• नानार्थार्णवसंक्षेप मरुमरुस्तु निर्जले देशे शैले चेक्ष्वाकुवंशजे । पितामहेऽम्बरीषस्य नृपेऽपि च नृपान्तरे ॥ ९३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.93
• नानार्थार्णवसंक्षेप वेणुवेषः क्रियायामाकल्पे वेणुर्वंशद्रुमे नृपे । शब्दोऽक्षरे यशोगीत्योर्वाक्ये खे श्रवणे ध्वनौ ॥ ११६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.116
• नानार्थार्णवसंक्षेप शास्तृआक्रोशे शपथे चाथ शास्ता बुद्धे गुरौ नृपे । महाशास्तरि च स्यात् तु शिपिः किरणशेफयोः ॥ १२० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.120
• नानार्थार्णवसंक्षेप सुह्यसृणिस्तु वह्नौ कुलिशे सुह्या जनपदान्तरे । भूम्नि तस्य नृपे सर्ववचनोऽथासुरान्तरे ॥ १३२ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.132
• नानार्थार्णवसंक्षेप दण्डक्लीबेऽपनयने पुंसि दण्डोऽस्त्री निग्रहे मथि । आज्ञायां शासने राज्ञां हिंसायां लगुडे नृपे ॥ ५६५ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.5.565
• नानार्थार्णवसंक्षेप आनन्दआवर्त्तोऽम्भोभ्रमे रोमप्रभृतेर्वलिते चये । आवर्त्तनायामावृत्तावानन्दस्तु प्रभौ नृपे ॥ १६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.16
• नानार्थार्णवसंक्षेप जागृविजागृविस्त्वग्निनृपयोर्जामाता त्वात्मजापतौ । तथा श्वेततिले चापि सूर्यावर्ते च कश्चन ॥ ८९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.89
• नानार्थार्णवसंक्षेप नरेन्द्रनरेन्द्रस्तु नृपे मन्त्रवादिन्याह तु यादवः । विषवैद्येऽथ नभस ऋतौ व्योम्नि सरित्पतौ ॥ १०० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 3.2.100
• नानार्थार्णवसंक्षेप कलिङ्गआरण्यके सामभेदे 'कया नश्चित्र' इत्यृचि । सर्पसामाह्वये गीते कलिङ्गस्तु नृपान्तरे ॥ ३३६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.336
• नानार्थार्णवसंक्षेप पार्थिवपुमान्नृपे त्रिषु पुनः पृथिव्यां विदिते तथा । पृथिव्याश्च विकारे स्यादिदमर्थादिकेऽपि च ॥ ११२९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1129
• नानार्थार्णवसंक्षेप ललामललामस्त्वस्त्रियां ज्ञेयः प्रभावे पुरुषे नृपे । ध्वजे चिह्ने च पुच्छे च पशुशृङ्गे च भूषणे ॥ १५४६ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 4.1546
• नानार्थार्णवसंक्षेप लक्ष्मीपतिलक्ष्मीपतिर्नृपे विष्णौ लोकपालस्तु राजनि । इन्द्रादौ वह्निगर्भस्तु समुद्रे पादपेऽपि च ॥ १०४ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.104
• नानार्थार्णवसंक्षेप महावीरमहावीरो महादेवे पावके गरुडे च ना । सोमवंशसमुद्भूते वृहद्रथसुते नृपे ॥ ४४९ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.449
• नानार्थार्णवसंक्षेप महीपतिमन्दसानस्तु नार्केऽग्नौ चन्द्रे जीवेऽप्यथ द्वयोः । हंसे महीपतिस्तु स्यान्नृपे भव्याख्यपादपे ॥ ४९३ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 6.493
• परमानन्दीयनाममाला आक्रन्दआक्रन्दः क्रन्दनध्वाने भृपे रौद्ररणेऽपि च । आषाढो मासमेदे स्याद्व्रतिदण्डे द्रुमान्तरे ॥ ३८ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.1.38
• परमानन्दीयनाममाला कानीनकानीनः कन्यकासूनौ व्यासे चम्पाधिपे नुपे । करको दाडिमे मेघपाषाणेऽपि कमण्डलौ ॥ १२२ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.7.122
• परमानन्दीयनाममाला प्रजापतिपरपुष्टा वारयोषा परपुष्टः पिके स्मृतः । प्रजापती रवौ सूर्यवेधसोः पाचके नृपे ॥ ३२२ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.19.322
• परमानन्दीयनाममाला भोगिन्भद्रो गजान्तरे श्रेयोवृषयोर्मुनिरुद्रयोः । भर्म भारे भृतौ स्वर्णे भोगी तालनृपाहिषु ॥ ३३२ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.20.332
• शब्दरत्नावली शकशल्कन्तु वल्कले शकले शको जात्यन्तरे नृपे । शङ्कर्ना शङ्करे कीले संख्यास्त्रपापजन्तुषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.21
• शब्दरत्नावली जनकचूलिका नाटकाङ्गे स्यात् करिणां कर्णमूलके । जनकस्तातनृपयोश्चूतकः कूपकाम्रयोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.74
• शब्दरत्नावली भट्टारकगिरिकेऽलकभेदे च भृङ्गे भ्रमरको मतः । तापसे नाट्यवाग्भेदे नृपे भट्टारको मनः ॥ Śabdaratnāvalī 7.1.187
• शब्दरत्नावली अजअजो हरिहरब्रह्मछागस्मरनृपेषु च । अब्जो शङ्केऽस्त्रियां नातु धन्वन्तर्यम्बुजेन्दुषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.8.2
• शब्दरत्नावली श्रेष्ठश्रेष्ठो दुधे धनेशे च नृपे ज्येष्ठे द्विजेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.12.7
• शब्दरत्नावली विनेतृविवृता क्षुद्ररोगे स्याद् वाच्यलिङ्गन्तु विस्तृते । विनेता देष्टृनृपयोर्विधाता कामवेधसोः ॥ Śabdaratnāvalī 7.16.137
• शब्दरत्नावली पृथुपीथः पुंसि भास्करेऽग्नौ सलिले तु न पुंसकम् । पृथुरग्नौ नृपे पुंसि निपुणे महति त्रिषु ॥ त्वक्पत्रीकृष्णजिराहिफेणेषु च भवे स्त्रियाम् । प्रोथोऽस्त्री वाजिघोणायां कटे ना पथिके त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.17.4
• शब्दरत्नावली इनअग्निश्चिताख्यकोषध्यां वीतिहोत्रे भवेत्पुमान् । अन्नं भक्ते च भुक्ते स्यादिनः सूर्ये नृपे प्रिये । उन्नञ्च सुरते क्लिन्ने कृत्स्नं सर्वाम्बुकुक्षिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.2
• शब्दरत्नावली राजन्रञ्जनो रागजनने रञ्जनं रक्तचन्दने । नीलीरोचनिकाशुण्डामञ्जिष्ठासु च रञ्जिनी ॥ रजनी रात्रिजतुकाहरिद्रानीलिनीषु च । राधना तोषणे स्त्री स्यात्क्लीबं प्राप्तौ च साधने ॥ राजा नृपे प्रभौ चन्द्रे क्षत्रिये च पुमानयम् । रेचनी कर्कश-दन्ती-रोचनी-त्रिवृतासु च ॥ Śabdaratnāvalī 7.20.69
• शब्दरत्नावली गोपक्षेपः स्यात्प्रेरणे गर्वे निन्दाविक्षेपलेपने । गोपः पुंसि नृपे गोष्ठ्याध्यक्षे गोपालकेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.21.5
• शब्दरत्नावली कुरुऐन्द्रिर्जयन्ते काके ना स्त्री शचीशिवयोरपि । ओड्रः पुंभूम्नि देशे स्यात्तरुभेदे पुमानयम् ॥ करो रश्मौ च करके शुण्डप्रत्यायपाणिषु । कद्रुस्त्रिषु पिशङ्गे स्यान्नागमातरि तु स्त्रियाम् ॥ कारो हिमगिरौ यत्ने वलौ पत्यौ वधे पुमान् । कारा स्त्रियां बन्धगृहे बन्धे दूत्यां प्रसेवके ॥ कारिः क्रियायां स्त्रीलिङ्गो वाच्यलिङ्गस्तु शिल्पिनी । क्रूरं स्यात्कठिने घोरे नृशंसेऽपि च वाच्यवत् ॥ कारुस्त्वष्टरि पुंसि स्यात्त्रिषु कर्तरि शिल्पिनि । कीरः शुके देशभेदे क्लीबं स्यान्नीरदुग्धयोः ॥ कुरुर्ना भक्तनृपयोः पुंबहुत्वे च निवृति । क्षुद्रः क्रूरेऽधमेऽल्पे च कृपणेऽपि च वाच्यवत् ॥ क्षुद्रा व्यङ्गानटीधृष्टाबृहतीसरधासु च । चाङ्गेरी मक्षिकामात्रे हिंस्रा वादरतासु च ॥ क्षुरः स्याच्छेदनद्रव्ये कोकिलाक्षे च गोक्षुरे । खुरः शफे कोलदले तथा छेदनवस्तुनि ॥ क्रोष्ट्री कृष्णविदार्युक्ताशृगालीलाङ्गलीषु च । खरो धर्मे गर्दभे ना तीक्ष्यो त्रिष्वौषधे स्त्रियाम् ॥ खरुर्दर्पे हरे दन्ते हये ना धवले त्रिषु ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.7
• शब्दरत्नावली द्वैमातुरदेहयात्रा भोजने स्यात्कृतान्तगगनेऽपि च । द्वैमातुरश्च हेरम्बे जरासन्धे नृपेऽपि च ॥ Śabdaratnāvalī 7.27.127
• शब्दरत्नाकर राजन्चन्द्रक्षत्रिययोः राजा लताभेदे नृपे प्रभौ । रजः पांस्वार्ताहःसु रहो याभरहस्ययोः ॥ १९८७ ॥ Śabdaratnākara 4.1.1987
• शब्दरत्नाकर लवलवो लेशे नृपे च्छेदे लङ्का पूर्भेदचिह्नयोः । लक्षं शरव्ये संख्यायां लघुस्त्रिषु मनोरमे ॥ १९९० ॥ Śabdaratnākara 4.1.1990
• शब्दरत्नाकर मण्डलिन्मण्डली श्वा रविः शुक्रो मार्जारो भुजगो नृपः । मदनो धुस्तुरे वृक्षभेदे मन्मथसिक्थयोः ॥ २१४२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2142
• शब्दरत्नाकर भूतनाथबाहुलेयो वृषे स्कन्दे भूतनाथः शिवे नृपे । महाकालो हरे हालाहले बाणासुरेऽपि च ॥ २२२० ॥ Śabdaratnākara 4.1.2220
• शब्दरत्नाकर लोकपालरजस्वलस्तु महिषे पुष्पवत्यां रजस्वला । लोकपालो नृपेन्द्राद्योः राज्ञि लक्ष्मीपतिर्हरौ ॥ २२२२ ॥ Śabdaratnākara 4.1.2222
• त्रिकाण्डशेष शालतरुजातौ मत्स्यभेदे शालो हाले नृपेऽपि च । निगडे पुंकटीबद्धवस्त्रे च शृङ्खलं त्रिषु ॥ ४०८ ॥ Trikāṇḍaśeṣa 3.3.408
• वैजयन्ती राजन्रश्मी ज्वालाप्रग्रहौ च रदो दन्तविलेखयोः । राजा तु क्षत्रिये चन्द्रे लताभेदे नृपे प्रभौ ॥ ५० ॥ Vaijayantī 6.1.50
• वैजयन्ती महाराजधूम्याटेऽलौ भृंगराजो महाराजौ नृपार्थपौ । महालयो महागेहे विहारे परमात्मनि ॥ ३६ ॥ Vaijayantī 8.1.36
• वैजयन्ती लोकपाललक्ष्मीपुत्रोऽश्व आढ्ये च राज्ञि लक्ष्मीपतिर्हरौ । लोकपालो नृपेन्द्राद्योर्हये वातप्रमीर्मृगे ॥ ३८ ॥ Vaijayantī 8.1.38