वप्र
vapraपुं · masc.In 19 kośas: 48 synonym verses, 8 as a nānārtha head word, 6 as a meaning of another word.
genderपुंmasc.
प्राकारो वरणः साले चयो वप्रोऽस्य पीठभूः ॥ ९८० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
ताम्रं म्लेच्छमुखं शुल्वं रक्तं द्व्यष्टमुदुम्बरम् ॥ १०३९ ॥म्लेच्छशाबरभेदाख्यं मर्कटास्यं कनीयसम् ।ब्रह्मवर्धनं वरिष्ठं सीसं तु सीसपत्त्रकम् ॥ १०४० ॥नागं गण्डूपदभवं वप्रं सिन्दूरकारणम् ।वर्ध्नं स्वर्णारियोगेष्टे यवनेष्टं सुवर्णकम् ॥ १०४१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderक्लीneut.
रथ्या प्रतोली विशिखा स्याच्चयो वप्रमस्त्रियाम् ।
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
पुन्नपुंसकयोर्वप्रः केदारः क्षेत्रमस्य तु ।कैदारकं स्यात्कैदार्यं क्षेत्रं कैदारिकं गणे ॥ ११ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
नागसीसकयोगेष्टवप्राणि त्रपु पिञ्चटम् ॥ १०५ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
हस्तिनखः परिकूटं च कथ्यते गोपुरं पुरद्वारम् ।वप्रं शालं प्राकारमाहुरररं कपाटं च ॥ २८८ ॥
आर्या
genderक्लीneut.
क्षेत्राजीवः कृषिकः कृषीवलः कर्षकः कुटुम्बी च ।सीत्यं सस्यं प्रोक्तं वप्रं क्षेत्रं च केदारम् ॥ ५७४ ॥
आर्या
genderक्लीneut.
स्रोतः स्रोतस्विनी कर्षूः कुल्या द्वीपवती सरित् ।रोधो वप्रस्तु विज्ञेयो भिद्य उद्ध्यो नदः स्मृतः ॥ ६६६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
द्रोणकाढकवापादौ द्रौणिकाढकिकादिकम् ।खारीवापे तु खारीकमस्त्रियां वप्र इत्यपि ॥ ३६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कोटो वप्रोऽस्त्रियां सालः प्राकारो वरणः पुमान् ।अस्त्री दुर्गोक्षणं क्लीबे पुनरावेष्टकः पुमान् ॥ ३० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
ज्ञातेयं देहकर्त्ता तु तातो जनयिता पिता ।जन्यो वप्रश्च सविता वप्ता जन्मार्थकारकः ॥ १०० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वप्रं नीरः सुवर्णारिः सीरपत्रकमित्यपि ।मृदुकृष्णायसं पक्ष्यं बन्धकं तारशुद्धिकृत् ॥ ५५१ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
शिरावृत्तं च वङ्गारि वप्रं चापि महाबलम् ।कांस्यं सौराष्ट्रकं घोषं कंसीयं ब्रह्मवर्द्धनम् ॥ ५५२ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
स्यादाक्रोशनमाक्रोशः शपनं शमनं शमः ।वप्रस्तु धूलिकेदारः प्सा वीतिर्भक्षणं च सा ॥ ३२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
तथावप्राछवर्हाणामनुवाकाङ्करक्तकैः ।सनक्तवैः पुंखरङ्गसमुद्गानां भगस्य च ॥ ५१ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
केदारान्तरपद्राणां कर्णपूरपवित्रयोः ।सीरान्धकारसमरवप्राणां विशरस्य च ॥ १७७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
अपि वासरकासारविहाराणां तथापि च ।स्यात्कान्तारतोमरयोर्वप्रकेसरयोस्ततः ॥ १८१ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्: pāda 1, syllable 4 र (wrong syllable)
genderपुंक्लीm. n.
वप्रः पुमान्वप्रमस्त्री नेमं * * * * * * ।प्राकारीया इष्टकाद्या याः प्राकारहितास्त्रिषु ॥ २६ ॥
metre not recognised
genderपुंmasc.
वर्त्तलोहं वर्त्तकं स्यादथ नागं सुवर्णकम् ।गण्डूपदभवं वप्रं वर्ध्रं योगेष्ट-सीसके ॥ ६४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वापोऽहिर्वलयत्रय्यां वप्रं केदारमस्त्रियाम् ।क्षेत्रं क्षैत्रं तु कैदार्यं कैदारिकमपि व्रजे ॥ १४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
वज्राङ्गारविहारचीरसमरा ? केदारमाडम्बरंवप्रोशीरकुलीरदार्दु[233b]र-रिवत्कुस्तुंबरुर्गह्वरः ।नेत्रोपह्वरशेखरातिखरवत्स्याच्छिग्रुरार्द्रं शुनी-रः स्याद्वासर-तूबरौ सतुबरौ तद्वत्सहस्रं भवेत् ॥ ६२ ॥
शार्दूलविक्रीडितम्metre not read in every line
genderपुंक्लीm. n.
एते नपुंसके भवन्ति । इदं शिल्पं कलादिकं कर्म । छर्दिर्वान्तिः । अन्नं भक्ष्यम् । शमलममेध्यम् । मरकतं रत्नम् । पलालं धान्यादीनाम् । कृच्छ्रं कष्टम् । मन्दिरं गृहम् । रिक्थं द्रव्यम् । मन्दुराशब्दं स्त्रियां जानीयात् । इयं मन्दुरा वाजिशाला ।कल्ककृमिमुन्यङ्गारवप्रग्रहहोमर्षियक्ष्मरेफाः ।मण्डकरण्डवरण्डाश्च पुंसि पथाम्बरीषौ च ॥ ८१ ॥
metre not recognisednearly अनुष्टुप्: pāda 2, syllable 7 र (wrong syllable); pāda 3, syllable 5 न्या (wrong syllable)
genderपुंmasc.
खेयं खातं च परिखा वप्रं स्याद्धूलिकुट्टिमम् ।प्राकारः परिधिः सालः प्रतोली गोपुराकृतिः ॥ १३४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
वर्ये स्याद्वक्षसि त्वस्त्री ना वस्नो मूल्यमेढ्रयोः ।आगमे क्ली तु लवणे रुमाजे वप्रवाक् पुनः ॥ ११६९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
यत्राशिताः पुरा गावः क्षेत्रं वप्रस्तथोच्यते ।केदारः सेतुपाल्यालिसंवराः सारणिः स्तथा ॥ २५२ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वत्सपत्तनकौशाम्ब्यौ द्वारका द्वारवत्यपि ।वप्रोऽथ वरणः साले चयः प्राकार एव च ॥ २६३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
गण्डूपदभवं वप्रं योगेष्टं च सुवर्णकम् ।कस्तीरं त्रपु वङ्गं च नागजं नागजीवनम् ॥ ३२० ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्राकारे तु करः कारो वप्रो वरण इत्यपि ।गृहे तु वस्त्यं सं(प?)स्त्यं च वास्तु वासो निवासनम् ॥ १५ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
सिन्धूरं नागरं नागो नागसंभवमित्यपि ।सीसे तु नागं वप्रं च योगं सीसकमित्यपि ॥ ५५४ ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
दुर्गं कोटो गढो वप्री परिखा गर्त्तमालिका ।अश्मक्षेपणिका गोफ्णा तमिस्रं तिमिरं तमः ॥ २५४ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
कूलं तीरं तरो वप्रो जलसीमोपकण्ठभूः ।वैखानसः पृथुकचा मत्स्यो मीनो झषस्तिमिः ॥ २८९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
वप्रः शालः कोट्टदुर्गौ प्राकारो वरणश्चयः ।प्रतोली विशिखा रथ्या पुरद्वारं च गोपुरम् ॥ ३७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
क्षेत्री जीवश्च कृषिकृत्कर्षकश्च कृषीवलः ।क्षेत्रं वप्रश्च केदारो हलः सीरश्च लाङ्गलम् ॥ ५६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
genderपुंmasc.
वप्रश्चयोऽपि कोट्टस्य मूलभूमौ निगद्यते ।प्राकाराग्रं कपिशीर्षं प्राकारोपरि क्रियते ॥ १६८० ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंmasc.
वप्रं पट्टं तथा चीनं चीनपट्टं महाबलम् ।गण्डूपदभवं चेति नामानि कथन्ति वै ॥ १७९८ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every linenearly अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
प्रतोली विशिखा रथ्या ग्रामाभ्यन्तरवर्त्मनि ।स्याच्चयो वप्रमस्त्री तु मृत्तिका स्तूप उच्यते ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
आदिभ्यां प्रास्थिकादिश्च पाकादौ द्रौणिकोऽपि च ।अस्त्री वप्रन्तु केदारो बलजक्षेत्रमित्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
सीसकं वप्रयोगेष्टनागवध्रानि पिच्चटम् ।सीसपत्रं सुवर्णारिः स्यात् त्रपु त्रपुरित्यपि ॥
अनुष्टुप्
genderक्लीneut.
किलः केलिश्च जनके बप्पो वप्रश्च तातयुक् ।ततो जनयिता तद्वज्जनित्रोऽपि च मातरि ॥ १४९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
मालकोऽपि भवेत्क्षेत्रे वप्रो वप्यश्च सम्मतः ।शाकक्षेत्रे स्तृतं शाकं शाकटं शाकशाकिनम् ॥ १९ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
प्राकारवरणसाला वप्रोऽस्त्री तस्य शिखरकूटानि ।क्षुद्राणि कपिशिरांसि प्राचीरं प्रान्ततोवृतिर्वाटः ॥ ८३२ ॥
गीतिः
genderपुंक्लीm. n.
वप्रोऽस्त्री पुंसि केदारः क्षेत्रमस्य कदम्बके ।कैदारककैदारिककैदार्यक्षैत्रकैदारम् ॥ १४०३ ॥
अनुष्टुप्metre not read in every line
genderपुंक्लीm. n.
वप्रस्तु धूलिकेदारः प्सा वीतिर्भक्षणं च सा ।मैत्रेयिका मित्रयुद्धं पर्यङ्कस्त्ववसक्थिका ॥ १० ॥
अनुष्टुप्
genderपुंmasc.
उत्सः प्रस्रवणं तोयप्रवाहे झरनिर्झरौ ।स्नुर्वप्रोऽस्त्री सानुरस्त्री पादाः पर्यंतपर्वताः ॥ ७ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
दारिपत्परिपत्पंकचिकिलाश्च निषद्वरः ।शादावकीलजंबाला वप्रोऽस्त्री पालिराल्यपि ॥ २६ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
ग्रामीणं च त्रिषु ग्राम्ये ग्रामधान्यं तु खेटकम् ।खेयं तु परिखाथास्त्री वप्रः प्राकारमूलिकः ॥ १३ ॥
अनुष्टुप्
genderपुंक्लीm. n.
गिरिसानुन्यपि वप्रं तल्पं दारेषु चक्षुषि ज्योतिः ।चौर्यादावपि हिंसा प्रसरः प्रणयेऽपि निर्दिष्टः ॥ ८१० ॥
आर्या
meaningsगिरिसानु
अस्त्री क्षेत्रे वास्तुभूमौ प्रकारे सानुरोधसोः ।प्राकारमूलके त्वाह वैजयन्त्यां पुमांस्त्वसौ ॥ ११७० ॥
अनुष्टुप्
doubtful
पितरि त्रि तु वन्ध्यं स्यान्निष्फले स्त्री तु योषिति ।अयोग्यायां गर्भधृतेर्वलस्तु नरि पर्वते ॥ ११७१ ॥
अनुष्टुप्
meaningsपितृ
doubtful
वप्र as a meaning in nānārtha verses
- कोषकल्पतरु अहिविपुले त्र्यादिकसंख्यार्थको बहुः स्याद्विशेष्यघ्नः । वृत्रासुरेऽहिराद्ये वप्रे द्वंद्वे तु सर्पे स्यात् ॥ ४२ ॥ Koṣakalpataru 6.32.42
- नानार्थार्णवसंक्षेप पालिसेतौ कर्णलतायां च प्रदेशे च त्सरुच्छदे । जातश्मश्रुस्त्रियां क्षेत्रे वप्रेऽथ प्राप्तिवागियम् ॥ ६८ ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.1.68
- नानार्थार्णवसंक्षेप अक्षुअन्धुरूधसि कूपेऽपि व्रणेऽक्षुस्त्वब्धिवप्रयोः । असुध्वनिस्तु प्रज्ञायामसवो भूम्नि जीविते ॥ १० ॥ Nānārthārṇavasaṃkṣepa 2.2.10
- परमानन्दीयनाममाला अहिअहिः सर्पे रवौ वप्रवृत्रयोः केतुपान्थयोः । अद्रिः शैले रवावन्दूर्निगडे भूषणेऽपि च ॥ १२ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.1.12
- परमानन्दीयनाममाला गोधारज्जौ ज्याभीमयोरक्षेऽप्रधानेऽपि निरीक्ष्यते । वप्रे जीवान्तरे गोधा प्रत्यञ्चाघातवारणे ॥ १५५ ॥ Paramānandīyanāmamālā 5.9.155
- शब्दरत्नाकर वरणवरणो भूरुहे वप्रे वर्तकोऽश्वखुरे खगे । वारणः सेतुगजयोर्वञ्चकौ धूर्तजम्बुकौ ॥ २१६० ॥ Śabdaratnākara 4.1.2160